Μετάβαση στο περιεχόμενο
Ελληνική Δημοκρατία — Υπουργείο ΕσωτερικώνΚώδικας Τοπικής ΑυτοδιοίκησηςΝ. 5314/2026
Άρθρο 749

Αρμοδιότητες αποκεντρωμένης διοίκησης

  1. Οι αποκεντρωμένες διοικήσεις, ως ενιαίες μονάδες για τις αποκεντρωμένες υπηρεσίες του κράτους, ασκούν γενική αποφασιστική αρμοδιότητα στις κρατικές υποθέσεις της περιφέρειάς τους, όπως έχουν αποτυπωθεί στους Οργανισμούς τους, σύμφωνα με το άρθρο 101 του Συντάγματος και την κείμενη νομοθεσία, και ορίζονται στον παρόντα.

  2. Στις αποκεντρωμένες διοικήσεις ανήκουν, επίσης, οι εξής αρμοδιότητες:

α) Η εισήγηση για την απευθείας εκποίηση δημοσίων εκτάσεων ή για την παραχώρηση κοινόχρηστων δημοτικών εκτάσεων για ίδρυση ή επέκταση βιομηχανικών και βιοτεχνικών εγκαταστάσεων.

β) Η διατύπωση γνώμης για την απαλλοτρίωση ιδιωτικών εκτάσεων για ίδρυση ή επέκταση αξίας λόγου επαρχιακής βιομηχανίας.

γ) Ο καθορισμός χρήσης γης για παραχώρηση ακινήτων για κοινωφελείς σκοπούς, σύμφωνα με την περ. β’ της παρ. 1 του άρθρου 4 του ν. 4061/2012 (Α’ 66), περί παραχωρήσεων ακινήτων, στο πλαίσιο των γενικών κατευθύνσεων του χωροταξικού και πολεοδομικού σχεδιασμού.

δ) Η έκδοση απόφασης για άρση απαγόρευσης δικαιοπραξιών λατομικού ή μεταλλευτικού περιεχομένου σε παραμεθόριες περιοχές, καθώς και η έκδοση απόφασης για την απόκτηση μεταλλευτικών δικαιωμάτων επί αδειών μεταλλευτικών ερευνών σε παραμεθόριες περιοχές.

ε) Η έκδοση απόφασης για την παραχώρηση ερευνητικών γεωτρήσεων της Ελληνικής Αρχής Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών προς εκμετάλλευση σε δήμους.

στ) Η έγκριση διενέργειας μεταλλευτικών και λατομικών εργασιών εντός δημοσίων δασών και δασικών εκτάσεων σύμφωνα με το άρθρο 57 του ν. 998/1979 (Α’ 289), περί λοιπών επεμβάσεων.

ζ) Η παραχώρηση αλυκών του Δημοσίου, που δεν έχουν εισφερθεί στην εταιρεία «ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΑΛΥΚΕΣ Α.Ε.», στους δήμους, σύμφωνα με το άρθρο δέκατο του ν. 1822/1988 (Α’ 272).

η) Ο έλεγχος κυκλοφορίας φαρμακευτικών ιδιοσκευασμάτων και προϊόντων αρμοδιότητας Ελληνικού Οργανισμού Φαρμάκων.

θ) Η έγκριση εκκρεμών διαδικασιών έγκρισης, αναθεώρησης ή τροποποίησης Γενικών Πολεοδομικών Σχεδίων (Γ.Π.Σ.) ή Σχεδίων Χωρικής και Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης, που διέπονται από τα άρθρα 4 και 5 αντίστοιχα του ν. 2508/1997 (Α’ 124).

ι) Οι σημειακές τροποποιήσεις διορθώσεις σφαλμάτων, οι αποσαφηνίσεις διατυπώσεων και η εναρμόνιση κειμένων και διαγραμμάτων των Γ.Π.Σ. ή Σ.Χ.Ο.Α.Α.Π., που διέπονται από τα άρθρα 4 και 5 του ν. 2508/1997 αντίστοιχα και ίσχυαν κατά τη δημοσίευση του ν. 4447/2016.

ια) Η παραχώρηση οικοπεδικών εκτάσεων της χερσαίας Ζώνης Λιμένα για την ανέγερση κτιρίων «Στέγης Λιμενεργάτη», καθώς και γραφείων κεφαλαίου αποζημίωσης φορτοεκφορτωτών και Επιτροπής Ρύθμισης Φορτωεκφορτώσεων Λιμένος (ΕΡΦΛ) σε μεταλλευτικές επιχειρήσεις.

ιβ) Η παραχώρηση ζωνών κατάληψης των εγγειοβελτιωτικών έργων για διαχείριση και εκμετάλλευση.

ιγ) Η εξειδίκευση των γενικών κατευθύνσεων και οδηγιών στα θέματα πολεοδομικού σχεδιασμού οικιστικής πολιτικής και κατοικίας, καθώς και οικοδομικού και κτιριοδομικού κανονισμού.

ιδ) Η παρακολούθηση, ο συντονισμός και η διατύπωση απόψεων σε σχέση με προγράμματα μελετών (Γ.Π.Σ.) και πολεοδομικών μελετών.

ιε) Η έγκριση πολεοδομικών μελετών κατά τα άρθρα 7 και 19 του ν. 2545/1997 (Α’ 254), το άρθρο 52 του ν. 3982/2011 (Α’ 143) και το άρθρο 11 του ν. 4982/2022 (Α’ 195).

ιστ) Η έγκριση σημειακών - εντοπισμένων τροποποιήσεων των εγκεκριμένων ρυμοτομικών σχεδίων και των χρήσεων και όρων δόμησης αυτών, σε οικοδομικά τετράγωνα επί του Βασικού Οδικού Δικτύου των νομών Αττικής και Θεσσαλονίκης, όπως αυτό καθορίστηκε με:

ιστα) την υπ’αρ. 62556/5073/9.10.1990 απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων «Ορισμός βασικού οδικού δικτύου Ν. Αττικής» (Δ’ 701) και

ιστβ) την 62555/5072/10.10.1990 απόφαση του Υπουργού Περιβάλλοντος, Χωροταξίας και Δημόσιων Έργων «Ορισμός βασικού οδικού δικτύου Ν. Θεσσαλονίκης» (Δ’ 561), υπό την προϋπόθεση ότι δεν εμπίπτουν

σε ζώνη πεντακοσίων (500) μέτρων από την ακτή, σε παραδοσιακούς οικισμούς, σε τοπία ιδιαιτέρου φυσικού κάλλους, σε αρχαιολογικούς χώρους, σε δάση και δασικές εκτάσεις και σε περιοχές προστατευόμενες βάσει διεθνών συνθηκών, όπως RAMSAR, ή βάσει των άρθρων 18 και 19 του ν. 1650/1986 (Α’160) περί αντικειμένων προστασίας και διατήρησης και κριτηρίων χαρακτηρισμού και αρχών προστασίας, αντίστοιχα. Για τις τροποποιήσεις της παρούσας τηρούνται οι προβλέψεις της παρ. 12 του άρθρου 60 του Κώδικα Πολεοδομίας - Χωροταξίας «Νικόλαος Ταγαράς» (ν. 5306/2026 (Α’ 88), περί άσκησης αρμοδιοτήτων πολεοδομικού σχεδιασμού.

ιζ) Η διάκριση και κατάταξη σε κατηγορίες οικισμών με πληθυσμό μικρότερο των δύο χιλιάδων (2.000) κατοίκων.

ιη) Ο έλεγχος και η εποπτεία προστατευτικών έργων και προσχώσεων σε Ζώνη Αιγιαλού.

ιθ) Η διαχείριση Κεφαλαίων Αποζημίωσης Φορτοεκφορτωτών (ΚΑΦ), σύμφωνα με τον ν. 5167/1932 (Α’ 64) και το άρθρο 6 του ν.δ. 1254/1949 (Α’ 288).

κ) Η εκτέλεση αποφάσεων κατεδάφισης αυθαίρετων κτισμάτων ή κατασκευών, που εκδίδονται από την αρμόδια υπηρεσία του δήμου, κατ’ ανάλογη εφαρμογή των διατάξεων του π.δ. 267/1998 (Α’ 195) και της σχετικής νομοθεσίας.

κα) Η αναγνώριση Ελλήνων Ρομά ως τελικών δικαιούχων στεγαστικής συνδρομής και η έκδοση της σχετικής απόφασης δικαιούχου δανείου σύμφωνα με το άρθρο 4 της υπ’ αρ. 33165/23.6.2006 κοινής απόφασης των Υπουργών Εσωτερικών Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης και Οικονομίας και Οικονομικών «Ανακαθορισμός και συμπλήρωση των υφιστάμενων όρων χορήγησης στεγαστικών δανείων σε Έλληνες Τσιγγάνους, οι οποίοι διαβιούν σε καταυλισμούς της χώρας, μέσα σε σκηνές, παράγκες ή άλλες κατασκευές που δεν πληρούν τις ελάχιστες προϋποθέσεις μόνιμης κατοικίας» (Β’ 780).

  1. Αρμόδιος για τη συγκρότηση της Επιτροπής, που γνωμοδοτεί για την άρση της απαγόρευσης κτήσεως εμπραγμάτων δικαιωμάτων επί παραμεθορίων περιοχών, σύμφωνα με την περ. β) της παρ. 1 του άρθρου 26 του ν. 1892/1990 (Α’101), περί διαδικασίας άρσης απαγορεύσεων, είναι ο οικείος Γραμματέας της αποκεντρωμένης διοίκησης, ο οποίος και προεδρεύει αυτής.

  2. Σε κάθε αποκεντρωμένη διοίκηση συνιστάται συμβούλιο το οποίο αποτελείται από τον Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης ο οποίος και προεδρεύει, από τους περιφερειάρχες των αντίστοιχων χωρικών περιφερειών και τους προέδρους των Περιφερειακών Ενώσεων Δήμων. Το συμβούλιο συνεδριάζει ύστερα από πρόσκληση του Γραμματέα της αποκεντρωμένης διοίκησης και μεριμνά για τον συντονισμό των περιφερειών και των δήμων στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της αποκεντρωμένης διοίκησης.

Σχετικά άρθρα

Προβολή όλων των άρθρων του κεφαλαίου
Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης · Ν. 5314/2026 · ΦΕΚ Ν.5314/2026 (Α΄ 103) / 29.06.2026